شهمردان بن أبى الخير رازى

22

روضة المنجمين ( فارسى )

باب ششم : [ در ] جدولهاى تقويم و نبشتهء او شناختن بدان كى اوّل تقويم تاريخ آن سال بوذ از تواريخ پيغامبران و پاذشاهان كى از مدّت ايشان تا بذين سال چند گذشته است سال و روز . پس جدول اختيارات كلّى و فال و زجر بوذ و اعتماد اين هردو بر جايگاه قمر باشذ اندر خانها ، و دانستن آنست كى آنچ اختيار خواهى كردن اندر طول بجويى و در عرض جايگاه قمر ببينى از برج كى آنچ برابر وى يا بى از نيك و بذو ميانه بر آن جمله بوذ . پس رؤية ماه نو بوذكى كذام شب بينند و جهت از شمال و جنوب . پس طالع تحويل آن سال بوذ اندر آن وقت كى آفتاب باوّل نقطهء حمل رسذ [ 000 ] ( - صفر صفر صفر ) و همهء ستارگان را اندر آن وقت ، مقوم گردانند كى حال سال را اعتماد بر آن وقت بوذ پس دوازده ورق نهاذه بوذ بعدد ماه‌هاى سال و بر سر ، نام ماه پارسى نبشته بوذ و بر سى روز بخشيذه بر طول و اندر عرض چند جدولها بوذ برين گونه كى ياذ كنيم . 1 . روزهاى تازيان ، و در پهلوى او جدولى باشذ عدد ماه‌هاى تازيان بوذ بعدد آنچ گذشته بوذ و بعضى تا 29 و بعضى تا 30 و آنجا كى 1 بوذ اوّل ماه نو باشذ و نام آن ماه ، از تازى بر كرانهء او نبشته بوذ . 2 . عدد روزهاى روز روميان از ماه و 1 علامت سر ماه بوذ و بر كرانه نام ماه رومى باشذ . 3 . روزهاى هفته و بعلامت چنانك ( 22 ) در ابتدا گفتيم نوشته بوذ . 4 . روزهاى عدد از ماه پارسى ، و آن از 1 تا 30 « 1 » بوذ هميشه بر يك نهاذ و اين چهار جدول از همه خردتر بوذ . 5 . جدول شمس اندر و سه سطر بوذ اوّل ، برج و آن از 0 تا 11 بوذ . دوم درج و از 0 تا 29 بوذ . و سوم دقيقه و از 0 تا 59 فزون نبوذ . 6 . جدول قمر سه سطر بوذ برين نسق برج و درج و دقيقه . 7 . جدول زحل ، 8 . جدول مشترى ، 9 . جدول مريخ ، 10 . جدول زهره ، 11 . جدول عطارد . جدول اين پنج ستاره همچنان « 2 » شمس و قمر سه سطر بوذ اوّل برج و دوم درج و سوم دقيقه و نگاه بايذ كردن تا سير هريك چگونه است اگر راست همى روذ و زيادت پذيرذ مستقيم بوذ . و اگر بكاهذ و باز پس آيذ راجع خوانند .

--> ( 1 ) . نسخه تهرانى : « سيم » ( 2 ) . نسخه تهرانى بجاى « همچنان » ، « بدستور » آمده است .